Wc loopt vol bij doortrekken: zo voorkom je een overstroming

Je trekt door en het water komt omhoog in plaats van weg. Het stijgt tot vlak onder de rand en je staat er met je hand nog aan de knop. Paniek is niet nodig, maar wat je in de komende minuut doet, bepaalt of je straks dweilt of niet. Je leest hier wat je meteen doet, hoe je aan de rest van je huis ziet waar de verstopping zit, wat je per plek zelf kunt doen en wanneer de gemeente of je verhuurder de rekening betaalt.

Wat je direct doet als de wc volloopt

Trek niet nog een keer door. Een volle spoeling is volgens onderzoek van het CBS naar watergebruik thuis gemiddeld 6,7 liter, en die komt bovenop het water dat al in de pot staat. Dat past er bijna nooit meer bij.

Loopt het water na het doortrekken gewoon door, dan hangt de spoelklep in het reservoir open. Draai dan het stopkraantje dicht. Dat zit bij een staande wc meestal achter of naast de pot, bij een hangtoilet achter het bedieningspaneel. Til het paneel eraf en je ziet het zitten.

Daarna wacht je. Bij een gedeeltelijke verstopping zakt het water vanzelf, alleen veel trager dan normaal. Leg in de tussentijd een oude handdoek rond de voet van de pot. Zakt het water, dan weet je dat er nog een doorgang is en dat de verstopping met een plopper te doen is.

Waar zit de verstopping? Kijk naar de rest van je huis

Of je zelf aan de slag kunt, hangt af van de plek van de prop. Die vind je niet door in de pot te staren, wel door te kijken wat de andere afvoeren doen. Trek eens een emmer water door de wc als die weer leeg is en let op de douche, de wasbak en de gootsteen.

Het laatste geval wordt vaak gemist. Een afvoer heeft lucht nodig om water te laten stromen. Is de ontluchting van de standleiding verstopt, door een vogelnest of bladeren op het dak bijvoorbeeld, dan duwt het water van een spoeling eerst lucht weg voordat het zakt. Je hoort dan geklok en ziet het water even oplopen.

Zo ontstop je een wc die volloopt

Begin altijd bij de simpelste methode en ga pas door als die niets doet.

1. De plopper

Een plopper met een extra rubber kraag onderaan, zoals Gamma, Praxis en Hornbach die verkopen, werkt in een wc veel beter dan het platte model voor de gootsteen. Er moet water in de pot staan, anders zuig je alleen lucht. Zet de kraag in de afvoeropening, duw rustig aan zodat de lucht eruit kan en pomp dan een serie keer stevig op en neer. Trek hem er met een ruk af. Zakt het water, spoel dan met de kleine knop na. Dat is 3,7 liter in plaats van 6,7 (CBS), dus minder risico als de prop nog niet helemaal weg is.

2. Heet water met afwasmiddel

Bij een prop van wc-papier of ontlasting helpt een flinke scheut afwasmiddel met een emmer heet water uit de kraan. Giet het van kniehoogte in de pot. Gebruik geen kokend water: porselein kan bij een groot temperatuurverschil barsten. Laat het een kwartier staan. Hoe een vaatwastablet als alternatief werkt, lees je in wc ontstoppen met een vaatwastablet.

3. Soda en azijn

Soda met azijn is goed voor lichte vervuiling en kalkaanslag. Bij een harde prop doet het weinig. Gebruik er niet te veel van, want soda kan in een koude leiding weer uitkristalliseren. Daarover gaat te veel soda in de afvoer.

4. De wc-veer

Een wc-veer haalt wat de plopper niet bereikt: vochtige doekjes, een speeltje, een prop maandverband. Draai hem langzaam de sifon in en voel waar hij weerstand krijgt. Draai daar een paar keer rond en trek hem terug. Leg een vuilniszak klaar, want wat eraan hangt wil je niet op de vloer.

Chemische ontstoppers met natronloog of zwavelzuur laat je bij een volle wc staan. Ze werken pas als ze de prop raken, en dat doen ze niet door een pot vol water heen. Je zit daarna met een pot bijtend water als je toch moet ploppen.

Hoe dit in de praktijk uitpakt, met plopper, veer en al, lees je in mijn ervaring met het ontstoppen van de wc.

Wie betaalt de ontstopping?

Dat hangt af van waar de verstopping zit en of je huurt of koopt.

Huur je? Volgens het Besluit kleine herstellingen is het schoonhouden en zo nodig ontstoppen van het binnenriool voor de huurder, tot het punt waar jouw woning aansluit op het gemeenteriool of het hoofdriool, en voor zover je er zelf bij kunt. Zit de prop in een gezamenlijke standleiding van een flat, dan is het meestal de verhuurder. Bel die eerst voordat je zelf een bedrijf laat komen.

Koop je? Dan is alles op je eigen perceel voor jou. Vaak ligt bij de erfgrens een ontstoppingsstuk of erfgrensputje. Dat putje vertelt je waar de prop zit. De gemeente Kapelle legt het op haar site zo uit: staat het putje vol water, dan zit de verstopping waarschijnlijk in het gemeentelijke deel. Staat het leeg, dan zit hij in jouw stuk en betaal je zelf. Komt de verstopping door verkeerd gebruik, zoals vet of maandverband, dan lost Kapelle hem wel op, maar krijg jij de rekening. Heb je zelf een bedrijf ingeschakeld en kun je bewijzen dat de prop op gemeentegrond zat, dan vergoedt Kapelle tot 250 euro.

Andere gemeenten hanteren eigen regels en bedragen. Zoek op de site van je gemeente naar “verstopping riool” voordat je een ontstopper belt.

Wanneer je een loodgieter belt

Bel iemand als de plopper en de veer niets doen, als het water bij meerdere afvoeren omhoog komt of als het binnen een paar weken terugkomt. Een terugkerende verstopping wijst op iets in de leiding zelf: een verzakking, een wortel in een oude betonnen buis of een bocht waar vet zich ophoopt. Dat zie je alleen met een camera-inspectie. Wat een loodgieter verder voor je kan doen, staat in wat doet een loodgieter.

Let bij spoedbedrijven op het voorrijtarief en vraag vooraf wat een uur kost. Vraag ook of ze een camera meebrengen als het om een terugkerend probleem gaat.

Zo voorkom je dat de wc weer volloopt

Volgens het CBS (onderzoek Watergebruik Thuis 2021) trekt een Nederlander gemiddeld 2,93 keer per dag vol door en 3,65 keer met de kleine knop. Alles wat daarbij de pot in gaat, moet door een sifon van een paar centimeter breed.

• Gooi alleen wc-papier en ontlasting in de pot. Vochtige doekjes, ook die met “doorspoelbaar” op de verpakking, vallen in het riool niet uit elkaar zoals papier.
• Spoel vet en frituurolie nooit door. Het stolt in een koude leiding.
• Hangt er een wc-blokje in de pot? Controleer de beugel. Een losgeschoten blokje is een klassieke prop.
• Gebruik veel papier? Spoel tussendoor een keer door met de kleine knop.
• Merk je dat de wc langzamer leegloopt dan vroeger, pak het dan nu aan. Hoe je dat doet, lees je in wat te doen als je wc niet goed doorloopt.

Het aanspreekpunt bij een rioolprobleem op straat is altijd de gemeente. Bewaar dat nummer bij je stopkraan, dan hoef je niet te zoeken als het zover is.

Veelgestelde vragen

Waarom komt het water omhoog als ik doortrek?

Het water komt omhoog als je doortrekt omdat de afvoer achter de pot gedeeltelijk of helemaal dicht zit. De 6,7 liter van een volle spoeling kan niet snel genoeg weg en zoekt de enige ruimte die er is: de pot. Meestal is het een prop wc-papier of vochtige doekjes in de sifon. Borrelen ook de douche of wasbak mee, dan zit de verstopping dieper in de afvoer.

Kan een wc echt overlopen?

Een wc kan zeker overlopen, vooral als je na een eerste mislukte spoeling nog een keer doortrekt. Een pot heeft boven het normale waterniveau weinig ruimte over. Een tweede volle spoeling gaat er bijna altijd overheen. Draai bij twijfel het stopkraantje van het reservoir dicht en wacht tot het water zakt voordat je gaat ploppen.

Hoe lang moet ik wachten voordat ik opnieuw doortrek?

Wacht met opnieuw doortrekken tot het water in de pot weer op het normale niveau staat. Bij een gedeeltelijke verstopping kan dat even duren. Zakt het niet, dan zit de afvoer helemaal dicht en moet je eerst ploppen of een wc-veer gebruiken. Gebruik bij de eerste test de kleine spoelknop, die geeft gemiddeld 3,7 liter.

Moet de verhuurder een verstopte wc betalen?

De verhuurder betaalt een verstopte wc meestal niet, want ontstoppen van het binnenriool is volgens het Besluit kleine herstellingen een taak van de huurder. Dat geldt tot het aansluitpunt op het gemeenteriool of hoofdriool, en alleen voor het deel waar je zelf bij kunt. Zit de verstopping in een gedeelde standleiding van een flat of portiek, dan ligt het bij de verhuurder of de VvE.

Helpt cola of zout tegen een verstopte wc?

Cola en zout helpen nauwelijks tegen een verstopte wc. Cola bevat een beetje fosforzuur, te weinig om een prop papier of doekjes op te lossen. Zout lost slecht op in een pot vol water. Een plopper met rubberen kraag, heet water met afwasmiddel of een wc-veer doen veel meer. Bij een prop in de pot zelf kom je daar bijna altijd mee verder.